Calciopoli’nin gölgesi geri mi dönüyor? İtalyan futbolunda Rocchi depremi

Serie A ve Serie B hakem atama sorumlusu Gianluca Rocchi ile İtalyan Hakemler Derneği'nden (AIA) dört üye daha, VAR kararlarını etkiledikleri şüphesiyle "spor dolandırıcılığı" suçlamasıyla soruşturma kapsamına alındı.

Soruşturma, Napoli'nin son haftada şampiyonluğunu ilan ettiği 2024-25 sezonunda yaşanan olayları mercek altına alıyor. Rocchi, soruşturma haberinin gündeme gelmesinin ardından görevinden çekildi. Yerine Dino Tommasi sezon sonuna kadar vekâleten atandı.

İddialar ne?

1.  VAR odasına müdahale: Rocchi'nin, Lissone'daki VAR merkezinde görevli hakemlerle iletişim kurmak için VAR odasının camına vurduğu ileri sürülüyor. Bu, protokolün açık ihlali anlamına geliyor.
2. Inter lehine hakem atamaları: Rocchi'nin Inter'in "istediği" hakemleri atadığı iddia ediliyor. Savcılık, Udinese-Parma ve Bologna-Inter maçlarını özellikle inceliyor.
3. Udinese-Parma maçındaki kritik an: 1 Mart 2025'teki bu maçta VAR görevlisi Daniele Paterna, Parma'nın ceza sahasındaki el topu pozisyonunu inceliyordu ve başlangıçta penaltı vermeme eğilimindeydi. Ancak araştırmacılar, Rocchi'nin VAR odasının cam kapısını çalarak görevlileri etkilemeye çalıştığından şüpheleniyor.

Gazzetta dello Sport'un haberlerine göre hakemler Luigi Nasca, Rodolfo Di Vuolo ve Daniele Paterna de soruşturma kapsamına alındı; üçü de savcılara yanlış bilgi vermekle suçlanıyor.

Mayıs 2025'te eski yardımcı hakem Domenico Rocca, İtalyan Hakemler Derneği'ne İtalyan hakem sistemindeki sorunları anlatan bir şikâyet mektubu gönderdi. FIGC savcılığı bu şikâyeti inceleyip dosyayı kapattı; ancak Milano Savcılığı'nın soruşturmaya başlamasıyla mesele yeniden alevlendi.

Rocchi ne diyor?

Rocchi'nin avukatı Antonio D'Avirro, müvekkilinin "moralinin bozulduğunu ve kendisine haksızlık yapıldığına inandığını" söyledi. "Her zaman dürüst ve şeffaf davrandı; bu kadar ağır bir suçlamayla karşı karşıya kalmak onu derinden sarstı" dedi. Rocchi, 30 Nisan'da Milano savcısı tarafından ifade vermeye çağrıldı.

Siyasi tepkiler ne yönde?

İtalya Spor Bakanı Andrea Abodi, sorunun en ciddi boyutunun şikâyetin futbol sistemi içinde nasıl ele alındığı olduğunu vurgulayarak "Sorumluluğun tespiti halinde kaçınılmaz biçimde sonuçları olacak" dedi.

2006 Calciopoli skandalında kulüplerle ilişkili yüzlerce kişi yer alıyordu; oysa bu davada yalnızca iki-üç kişiden söz ediliyor. Ayrıca şu an itibarıyla Inter'den hiçbir yönetici ya da çalışan soruşturma kapsamında değil. Şampiyonluk unvanının iptali teorik olarak mümkün olsa da bunun için atama manipülasyonlarının maç sonuçlarını doğrudan etkilediğinin ispat edilmesi gerekiyor; bu da şu an için gerçekçi bir ihtimal değil.

VAR krizi ve hakem atamaları

İtalyan futbolu, hakem atamaları ve VAR müdahalesi üzerine kurulu yeni ve patlayıcı bir skandalla sarsılıyor. Soruşturma sürüyor; önümüzdeki haftalarda tablonun netleşmesi bekleniyor.

İtalyan futbolunda patlak veren bu kriz, Gianluca Rocchi’nin VAR protokollerini açıkça ihlal ederek müdahalede bulunduğu ve Inter lehine hakem atamaları yaptığı iddialarıyla derinleşen bir güven bunalımına yol açtı. Bu etik ve hukuki ihlallerin bir sonucu olarak Rocchi görevinden çekilmek zorunda kalmış, beraberindeki hakemlerin savcılığa yanlış bilgi vermekle suçlanması ise soruşturmanın boyutunu idari bir hatadan "spor dolandırıcılığı" kapsamına taşıdı. Domenico Rocca’nın daha önce görmezden gelinen şikâyetlerinin Milano Savcılığı tarafından ciddiyetle ele alınması, sistemin iç denetim mekanizmalarındaki zafiyeti de gözler önüne serdi.

Nihai tabloda, her ne kadar 2006 Calciopoli skandalı kadar geniş bir kulüp ağı henüz tespit edilmemiş olsa da bu sürecin sonunda atama manipülasyonlarının maç sonuçlarını doğrudan etkilediğinin ispatlanması, teorik olarak şampiyonluk unvanının iptali gibi radikal yaptırımları tetikleyebilir. İtalyan futbolunun kaderini, nisan sonunda verilecek ifadeler ve önümüzdeki haftalarda netleşecek olan kanıtlar belirleyecek.